De beiaard van de stadhuistoren van Veere
De beiaard van de stadhuistoren van Veere telt 47 klokken, met als grootse basklok G1 van ongeveer 540 kg. Hiervan zijn er 17 klokken gegoten door Peter van der Geyn in de jaren 1734/35. 9 klokken zijn gegoten door Andreas Jozef van der Gheyn. In 1948 goot Petit & Fritsen 2 klokken, tenslotte goot Eijsbouts de rest van de klokken.

Geschiedenis.

In 1403 werd op het toen in aanbouw zijnde stadhuis een door Jan Drake vervaardigd uurwerk geplaatst waarop een uurklok was aangesloten. De klok had een gewicht van ongeveer 700 pond. Of er toen ook al een voorslag van enkele klokjes was is niet met zekerheid te zeggen. In de stadsrekeningen van 1465/66 en 1473/74 zijn er vermeldingen te vinden over onderdelen voor een voorslag, maar van klokken is geen vermelding te vinden. In 1584 bestaat de voorslag uit 8 klokken, in dat jaar werd er namelijk een nieuwe speeltrommel aangeschaft voor 8 klokken. Ook was er sprake van een tweede voorslag in de toren van de Onze Lieve Vrouwe toren, waarschijnlijk van de klokkengieter Peter Waghevens uit Mechelen. Vermoedelijk is dit spel bij de kerkbrand in 1686 verbrand en gesmolten. In 1591 liet men de stadhuistoren afbreken, en een nieuwe toren opbouwen naar een ontwerp van Adriaen de Muur uit Brugge. Peter II van der Geyn kreeg opdracht om naast de nieuwe uurklok van 7257 pond ook een nieuw klokkenspel van 20 klokken te gieten. Ook werd de toren voorzien van een nieuw uurwerk en de beiaard kreeg een nieuw stokkenklavier. In 1735 was de beiaard weer in slechte staat, men trad in onderhandeling met cellebroeder Peter van der Gheyn te Leuven die een volledig nieuwe beiaard van 35 klokken goot, ook werd de toren voorzien van een nieuwe speeltrommel. In 1790 verving Andreas Jozef van der Gheyn een negen tal klokken. Op 6 december 1844 speelde de beiaardier J.F.C. Zoeler voor de laatste keer het stokkenklavier, dit zou in 1850 verwijderd worden uit de toren. Hoewel klokkengieterij van Bergen in 1872 nog een drie tal klokken verving, was de verwaarlozing zover ingezet dat later ook automatisch spel niet meer mogelijk was. In 1908 kon dit dankzij een gift van Koningin Wilhelmina die Markiezin van Veere was hersteld worden. In 1944 was het spel weer volledig onbruikbaar, dankzij een beiaardcommissie zag men kans genoeg geld bijeen te brengen om het spel weer in oude luister te herstellen, klokkengieterij Petit & Fritsen verving een tiental klokken. Jammer genoeg verwijderde men de uurklok met de vreemde hemisferisch vorm uit de toren om meer ruimte voor het spel te maken.  Wel keerde het stokkenklavier in de toren terug, zodat handspel vanaf dat jaar weer mogelijk was. In 1972 werd de beiaard nogmaals hersteld door klokkengieterij Eijsbouts, hierbij zou de uurklok weer terug keren in de toren. Ook een aantal buiten gebruik gestelde oude klokken kwamen terug in de toren, tenslotte goot Eijsbouts twaalf nieuwe discantklokjes. 

Speeltijden

 De stadsbeiaardier van Veere is David van der Vlies. Speeltijden: dinsdag in juli en augustus 12.00 tot 13.00 uur. Donderdag van September tot juni tweewekelijks 12.00 tot 13.00 uur. In juli en augustus op zaterdagavond van 19.00 tot 20.00 uur.

De stadhuis toren van Veere İfoto Hans van Dijk 1999/2007

 

HOME CONTACT